Wtorek, 1 grudnia 2020

imieniny: Natalii, Blanki, Eligiusza

RSS

Kultura

Epidemia na Śląsku:

Romantyczny spacer nad Odrą zakończył się śmiercią narzeczonej

28.07.2019 07:00 | 0 komentarzy | żet

Bulwersująca zbrodnia nad Odrą w Raciborzu, kradzieże ziemniaków z okolicznych pól, „polska niedziela” w Rybniku oraz tragiczne skutki rewizji w Ligocie – to tylko część artykułów, które ukazały się w Nowinach równo sto lat temu.

Romantyczny spacer nad Odrą zakończył się śmiercią narzeczonej
rycina poglądowa (źródło: The National Police Gazette)
Wiesz coś więcej na ten temat? Napisz do nas

Racibórz • 23 lipca 1919 r.

Wszędzie niedobory

Bieda ogólna gnębi nie tylko poszczególnych ludzi (z wyjątkiem lichwiarzy i paskarzy), ale nawet i państwom daje się we znaki. I nie dziw zresztą: przez całe pięć lat wojny gospodarowali wszyscy, że tak powiem, z dnia na dzień, aby tylko pchać; dochody nie dopisywały, wydatki zaś rosły jak na drożdżach. Teraz po wojnie, kiedy wszystkie państwa wreszcie ze spokojem przystąpiły do rozpatrzenia swego gospodarstwa, pokazują się wszędzie – niedobory. Ma takie i Francya i Anglia; Niemcy aż 17 i 1/2 miliarda wyliczyły tych niedoborów, Włochy już nie wiedzą, skąd kozy gnać – słowem: klapa jest ogólna. A jednak nigdzie w tych państwa ani w ich parlamentach nie ma objawów zwątpienia z tego powodu. Wszyscy bowiem wierzą, że byle ustaliły się stosunki, byle wszyscy wzięli się szczerze do pracy, to w niedługim czasie wszystko się naprawi. Nie inaczej jest i w naszej Polsce (...)

Polski order wojskowy

Sejmowa komisya wojskowa uchwaliła, aby przywrócić dawny historyczny order „Virtuti militari”* (cnocie wojskowej). Będzie on miał pięć klas.

Kartoflani złodzieje

Racibórz. Ziemniaki na polach zaledwie tworzą teraz pierwsze związki bulw, a już je kradną. Zaznaczyć należy, że takie zbyt młode ziemniaki są nawet bardzo niezdrowe, jak każdy owoc niedojrzały. Przytem i szkody wielkie powstają, bo ziemniak raz zniszczony, już nie urośnie.

Tęskne spojrzenie na szperkę z Ameryki

Racibórz. Szperka amerykańska dochodzi tu w niedostatecznej ilości i często się spóźnia, a to z powodu strejków w Niemczech, przez które powstaje zastój przesyłek towarów, które przez Hamburg i całe Niemcy przechodzić muszą. Landrat** obiecuje, że skoro tylko dostateczne ilości szperki tej nadejdą, będą zaraz ludowi rozdane.

Przygoda z fortuną

Rybnik. Dwu urzędników bankowych pojechało stąd koleją przez Orzesze do Żor, zabrawszy ze sobą 250 tysięcy marek, które w Żorach mieli wypłacić. Ponieważ atoli w Żorach interes do skutku nie doszedł i pieniędzy tych wypłacić nie mogli, więc je wieźli z powrotem do Rybnika. W Orzeszu patrol grenzschutzu*** zatrzymał tych dwu panów, a dowiedziawszy się, że wiozą pieniądze, aresztował ich i odwiózł przymusowo do Katowic – pomimo że ci urzędnicy mieli przy sobie wszelkie wykazy i papiery w porządku. W Katowicach też, po zbadaniu sprawy tych urzędników i ich papierów, puszczono aresztowanych na wolność. W dodatku mieli ci urzędnicy bankowi i tę przyjemność, że sobie musieli w Katowicach nowe bilety na jazdę koleją kupić, ponieważ patrol grenzschutzu w Orzeszu bilety im był odebrał. – Ale mimo wszystko mogą oni jeszcze Bogu dziękować, że nie dostali kolbą po głowie przy tej całej historyi.

* Order Virtuti Militari został ustanowiony przez króla Stanisława Augusta Poniatowskiego 22 czerwca 1792 r. dla uczczenia zwycięstwa wojsk polskich w bitwie pod Zieleńcami. Ustanowienia orderu domagał się od króla jego bratanek, książę Józef Poniatowski. Celem miała być poprawa morale żołnierz.

** Landrat – pruski urzędnik administrujący powiatem, reprezentujący interesy władzy centralnej (sto lat temu Górny Śląsk wchodził w skład Rzeszy Niemieckiej jako część Prus).

*** Grenzschutz – niemiecka organizacja paramilitarna, stawiająca sobie za cel obronę granic Niemiec.


Racibórz • 28 lipca 1919 r.

Jak powstają pogromy żydów w Polsce?

Gazety niemieckie w ostatnich miesiącach bardzo często rozpisywały się o pogromach żydów w Polsce, wyzywając przytem Polaków i oczerniając ich, ile się zmieściło. Ale prawda prędzej czy później zawsze na wierzch wychodzi: kłamstwa i oszczerstwa niemieckie szkodziły Polakom, osobliwie podczas obrad pokojowych, teraz zaś, chociaż prawda się ukaże światu, szkód już nie naprawi.

W jaki sposób pogromy żydów powstały, oto jeden bardzo ciekawy przykład: Wkrótce po zajęciu przez wojska polskie wielkiego miasta Wilna, zatrąbiły gazety niemieckie w świat, że w Wilnie dnia 5 maja wojska polskie urządziły straszny pogrom, którego ofiarą padło około 2000 żydów. Tymczasem stwierdza we wielkiej gazecie amerykańskiej „New Jork Heraldzie” amerykański dziennikarz p. Mackenzie, który właśnie w dniu 5 maja był we Wilnie, że ani w tym dniu ani w ogóle nie było we Wilnie wcale pogromu, nie padł ani jeden żyd na ulicach Wilna. „Idąc śladem doniesień o rzekomym pogromie – pisze p. Mackenzie – doszliśmy, że rozesłano je z niemieckiej stacyi telegrafu bez drutu w Królewcu w Prusach Wschodnich”. Tak wyglądają pogromy żydów w Polsce!

Obrabowano pocztę

Ludgierzowice* w Raciborskiem. Pięciu bandytów napadło na pocztę między Ludgierzowicami a Antosiowicami. Pocztylion zagrożony rewolwerami, musiał na wszystko pozwolić. Bandyci zrabowali przesyłek pieniężnych za 22 000 marek i uszli.

Spalone stodoła

Wojnowice w Raciborskiem. Zgorzała tu stodoła gospodarza Gomoły z przyczyn niewiadomych.

Piękne żyto w Żytnej

Żytna w Rybnickiem. Urodzaje zasiewów na ten rok okazują w naszej wiosce bardzo piękny i zadowalający zbiór. Żyta, czy to na polach lepszych czy też na piaszczystych, są na podziw piękne, przede wszystkim kłosy. Pszenica, która na tutejszych polach wiele się nie udaje, albo zwykle jest bardzo licha, okazała się tego roku bardzo zadowalającą. Owsy i jęczmień zapowiadają najlepszy zbiór. Z powodu niepogody i wichur są jednak dotkliwe szkody. Żniwa opóźniły się o przeszło tydzień na naszych polach. Ziemniaki z powodu swej bujności uczynią zbiór późnym. Bulwy wcześnych ziemniaków są już wielkie, tylko jeszcze wodniste. W tym roku zabiegi tutejszych gospodarzy w zakresie rolnictwa dały najpiękniejsze wyniki. Z. Św. Ż.

* Ludgierzowice, dziś Ludgeřovice – wieś w Czechach, nieopodal Opawy i Hulczyna. Obecnie zamieszkuje ją około 4700 mieszkańców. W przeszłości wieś wraz z okolicznymi terenami, m.in. Hulczynem, wchodziła w skład powiatu raciborskiego.